Podatek od darowizny samochodu w rodzinie – kiedy trzeba go zapłacić i ile wyniesie?

Aktualizacja:
darowizna samochodu

Chcesz przekazać w nieodpłatne użytkowanie posiadany samochód dziecku, wnukowi lub rodzicowi? Możesz to zrobić, korzystając z instytucji darowizny. Sprawdź, jak prawidłowo sporządzić taką umowę. Tłumaczymy też, kiedy trzeba zapłacić podatek od darowizny samochodu.

Darowizna samochodu jest bardzo popularna. Gdy zapada decyzja o zakupie nowego pojazdu, poprzednie auto często przekazywane jest w rodzinie do dyspozycji najmłodszego stażem kierowcy. Oddanie samochodu warto jednak sformalizować, czyli spisać stosowną umowę darowizny. Niekiedy darowizna samochodu będzie wiązała się też z koniecznością uiszczenia podatku.

Darowizna samochodu a fiskus – ile wynosi podatek?

Wysokość podatku od darowizny została uregulowana w ustawie o podatku od spadków i darowizn. W art. 9 przywołanej ustawy można przeczytać, że opodatkowaniu podlega darowizna o wartości przekraczającej:

  • 9 637 zł – gdy obdarowanym jest osoba z I grupy podatkowej (do tej grupy należą małżonek, dzieci, wnuki, rodzice, dziadkowie, pasierb, zięć, synowa, rodzeństwo, ojczym, macocha i teściowie),
  • 7 276 zł – gdy obdarowanym jest osoba z II grupy podatkowej (do tej grupy należą zstępni rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępni i małżonkowie pasierbów, małżonkowie rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonkowie rodzeństwa małżonków, małżonkowie innych zstępnych),
  • 4 902 zł – gdy obdarowanym jest osoba z III grupy podatkowej (do tej grupy należą wszyscy pozostali nabywcy).

Wyżej wymienione kwoty to limity pięcioletnie. Oznacza to, że darowizna samochodu od rodziców, która miała miejsce w 2020 r., może rodzić konieczność zapłaty podatku, jeżeli w 2019 r. otrzymałeś od nich również inne dobra, a ich łączna wartość przekroczyła wskazany limit kwotowy, czyli była wyższa niż 9 637 zł.

Zamierzasz przekazać synowi lub córce samochód, który wart jest 8500 zł? Obdarowana przez Ciebie osoba nie będzie musiał zapłacić podatku, o ile zgłosi fakt otrzymania darowizny we właściwym ze względu na jej miejsce zamieszkania urzędzie skarbowym.

Wartości pojazdu nie należy zaniżać. Urzędnicy weryfikujący złożoną przez obdarowanego deklarację mają do dyspozycji specjalne katalogi, na podstawie których mogą stwierdzić wartość pojazdu. Jeżeli pojazd posiada widoczne uszkodzenia i z tego względu w umowie została podana wartość niższa niż rynkowa, koniecznie należy o tym wspomnieć.

Czytaj także: Wartość rynkowa pojazdu

Dobra wiadomość jest taka, że w przypadku darowizny dokonanej w najbliższej rodzinie (np. między rodzicami a dzieckiem) można zostać zwolnionym z konieczności opłacenia podatku. Żeby tak się stało, musi zostać spełniony jeden warunek: w ciągu sześciu miesięcy od daty dokonania darowizny trzeba zgłosić nabycie własności samochodu właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego. Mówi o tym Art. 4a. 1. 1) Ustawy o podatku od spadów i darowizn:

1. Zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

1) zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 chwila powstania obowiązku podatkowego ust. 1 pkt 2–5, 7 i 8 oraz ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia – w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4.

Czytaj także: Umowa darowizny samochodu. Pobierz wzór i sprawdź, o czym musisz pamiętać

Darowizna samochodu w rodzinie – formalności

W sytuacjach, gdy podatek od darowizny samochodu nie występuje, trzeba jeszcze pamiętać o formalnościach, czyli zgłoszeniu darowizny w urzędzie skarbowym. Należy to zrobić na:

  • formularzu SD-Z2 (Zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych) – jeżeli darowizna jest od kogoś z najbliższej rodziny,
  • formularzu SD-3 (Zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych) – jeżeli darowizna jest od osób spoza najbliższej rodziny.

Czas na zgłoszenie darowizny samochodu to 6 miesięcy, licząc od dnia, w którym zostało spełnione przyrzeczone świadczenie (otrzymanie samochodu przez obdarowanego) – podstawą prawną jest art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Złożenie deklaracji nie zawsze jest wystarczające – osoba obdarowana może zostać wezwana przez urzędników do dostarczenia dodatkowych dokumentów. Należą do nich przede wszystkim umowa darowizny i dokument potwierdzający stopień pokrewieństwa lub powinowactwa z osobą, która dokonała darowizny.

Czytaj także: Umowa darowizny pojazdu. Pobierz formularz

Brak deklaracji o otrzymaniu darowizny oznacza podatek

Co w sytuacji, gdy obdarowany nie poinformuje urzędu skarbowego o tym, że miała miejsce darowizna samochodu? Wówczas trzeba liczyć się z koniecznością uiszczenia podatku, bez względu na to, do której grupy podatkowej zalicza się osoba, która otrzymała pojazd w darowiźnie.

Ile wynosi podatek od darowizny samochodu? To zależy od dwóch czynników: wartości pojazdu i grupy podatkowej, do której zalicza się obdarowany. Podatek naliczany jest nie od wartości pojazdu, ale od kwoty przewyższającej jeden ze wspomnianych już progów. Poniżej możesz się zapoznać ze sposobem obliczania podatku.

Czytaj także: Dopisanie współwłaściciela pojazdu – kilka prostych porad!

I grupa podatkowa

Nadwyżka do 10 278 zł Podatek – 3 proc. od nadwyżki
Nadwyżka od 10 278 do 20 556 zł Podatek – 308,30 zł + 5 proc. od nadwyżki
Nadwyżka powyżej 20 556 zł Podatek – 822,20 zł + 7 proc. od nadwyżki

II grupa podatkowa

Nadwyżka do 10 278 zł Podatek – 7 proc. od nadwyżki
Nadwyżka od 10 278 do 20 556 zł Podatek – 719,50 zł + 9 proc. od nadwyżki
Nadwyżka powyżej 20 556 zł Podatek – 1 644,50 zł + 12 proc. od nadwyżki

III grupa podatkowa

Nadwyżka do 10 278 zł Podatek – 12 proc. od nadwyżki
Nadwyżka od 10 278 do 20 556 zł Podatek – 1233,40 zł + 16 proc. od nadwyżki
Nadwyżka powyżej 20 556 zł Podatek – 2 877,90 zł + 20 proc. od nadwyżki

Zgłoszenie umowy darowizny w urzędzie skarbowym (i ewentualne opłacenie podatku) to nie jedyne obowiązki wiążące się z przekazaniem samochodu w darowiźnie. Pozostaje jeszcze kwestia poinformowania ubezpieczyciela o zmianie właściciela auta, o czym piszemy poniżej.

Jeżeli obdarowany przyzna się do otrzymania darowizny dopiero w momencie kontroli urzędu skarbowego lub urzędu celno-skarbowego, zapłaci podatek w wysokości 20 proc. wartości darowanego majątku.

Darowizna samochodu a ubezpieczenie OC

Ubezpieczenie OC jest przypisane do samochodu i dlatego zarówno w momencie sprzedaży, jak i darowizny pojazdu przechodzi na nowego właściciela. Darczyńca (analogicznie jak sprzedawca) powinien poinformować o przekazaniu samochodu w darowiźnie firmę ubezpieczeniową. Dlaczego to takie ważne? Jeżeli tego nie zrobi, musi liczyć się z tym, że ubezpieczyciel automatycznie przedłuży umowę na kolejne 12 miesięcy i wezwie go do zapłaty składki.

Zgodnie z ustawą o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych darczyńca ma 14 dni na poinformowanie firmy ubezpieczeniowej o dokonanej darowiźnie.

Firmie ubezpieczeniowej przysługuje prawo rekalkulacji składki – może ona żądać dopłaty. Z kolei obdarowany nie musi korzystać z ubezpieczenia poprzedniego właściciela. Jeżeli znajdzie korzystną cenowo ofertę, może zawrzeć nową umowę. W razie korzystania z OC zakupionego przez darczyńcę, trzeba pamiętać, że nie odnowi się ono automatycznie, ale wygaśnie wraz z upływem okresu ochrony wskazanego w polisie.

Czytaj także: Kupno samochodu a podatek od wzbogacenia. Kto musi zapłacić podatek PCC-3?

Umowa darowizny dla syna – czy konieczna jest wizyta u notariusza?

Częstym pytaniem, które pojawia się w kontekście darowizny pojazdu jest to, czy umowa musi zostać spisana przez rodziców i syna (córkę) w obecności notariusza. Nie jest to niezbędne – w przypadku darowizny samochodu nie jest wymagana umowa notarialna, o ile pojazd zostanie faktycznie przekazany obdarowanemu. Oznacza to, że treść umowy można skonstruować samodzielnie.

Czytaj także: Umowa darowizny samochodu

Pobierz: Wzór umowy darowizny samochodu

Jakie informacje powinna zawierać umowa darowizny samochodu? Najważniejsze elementy umowy darowizny pojazdu to:

  • data i miejsce zawarcia umowy,
  • oznaczenie stron – należy podać dane osobowe, adresy zamieszkania i numery PESEL stron, które podpiszą umowę,
  • oznaczenie przedmiotu umowy – należy wymienić markę samochodu, model, wskazać rok produkcji, pojemność silnika oraz numer nadwozia i rejestracyjny,
  • określenie wartości darowizny,
  • oświadczenie darczyńcy o stopniu pokrewieństwa z obdarowanym,
  • oświadczenie obdarowanego o przyjęciu pojazdu.

Umowa darowizny samochodu musi zostać odręcznie podpisana zarówno przez darczyńcę, jak i obdarowanego.

Czytaj także: Kupno samochodu a podatek od wzbogacenia. Kto musi zapłacić podatek PCC-3?

Podsumowanie

  1. Umowa darowizny musi zostać sporządzona na piśmie – w formie aktu notarialnego lub bezpośrednio między darczyńcą a obdarowanym.
  2. Od darowizny naliczany jest podatek.
  3. W przypadku darowizny między niektórymi osobami z I grupy podatkowej (np. rodzicami a dzieckiem) podatku można nie zapłacić pod warunkiem zgłoszenia nabycia własności samochodu właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w ciągu 6 miesięcy od daty dokonania darowizny.
  4. Darczyńca w ciągu 14 dni od daty dokonania darowizny jest zobowiązany do poinformowania zakładu ubezpieczeń o przeniesieniu prawa własności do samochodu. Prawa i obowiązki poprzedniego posiadacza wynikające umowy ubezpieczenia przechodzą na obdarowanego.


Redaktor Punkta
 
Ekspert ds. ubezpieczeń 

Artykuł, który czytasz został napisany przez jednego z ekspertów multiagencji Punkta. Staramy się przekazać całą naszą wiedzę na temat polis oraz towarzystw ubezpieczeniowych, aby świat ubezpieczeń stał się dla Ciebie jasny i zrozumiały.  

guest
0 Komentarze
Inline Feedbacks
Wyświetl wszystkie komentarze

Wszystkie treści prezentowane na łamach niniejszej witryny internetowej mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny, stanowiąc wyraz osobistych poglądów ich autora/ów oraz nie nie powinny stanowić podstawy przy podejmowaniu decyzji biznesowych, inwestycyjnych, lub podatkowych, za które to decyzje właściciel strony internetowej ani autorzy nie ponoszą jakiejkolwiek odpowiedzialności.

Najnowsze artykuły

2024.03.26  •  Zdrowie
Jak wybrać najlepsze ubezpieczenie na raka?

Ubezpieczenie od następstw choroby nowotworowej musi zapewniać ochronę w przypadku diagnozy tej poważnej choroby. Jednak wybór odpowiedniej polisy jest już bardziej skomplikowany, ponieważ istnieje wiele zmiennych, które należy wziąć pod uwagę. W tym artykule podpowiadamy, jak wybrać najlepsze ubezpieczenie na raka, które spełni Twoje potrzeby i zapewni kompleksowe wsparcie.

Czytaj więcej
2023.11.16  •  Samochód
Jak zarabiać na ubezpieczeniach OC nie będąc agentem ubezpieczeniowym?

Jeśli oferujesz usługi związane z motoryzacją i Twoimi klientami są kierowcy, program SKP jest właśnie dla Ciebie. Zostań partnerem Punkty. Przekazuj swoim klientom Kod Rabatowy na 100 zł przy zakupie OC/AC i zgarniaj prowizję.

Czytaj więcej
Najtańsze OC w 2023
2021.12.30  •  Samochód
Najtańsze OC maj 2024 – ranking. Sprawdź prognozy i porównaj ceny OC w poprzednich miesiącach

Ceny obowiązkowego ubezpieczenia OC zmieniają się dynamicznie. Pamiętaj jednak, że porównując wysokość składki u różnych ubezpieczycieli, możesz oszczędzić nawet kilkaset złotych na polisie. Sprawdź ranking ubezpieczeń OC Punkty i sprawdź, gdzie można było kupić najtańsze ubezpieczenie OC i jakie są prognozy na kolejne miesiące. Pamiętaj, aby regularnie sprawdzać aktualizację naszego rankingu.

Czytaj więcej
2021.12.10  •  Samochód
Kary za brak OC w 2024 roku. Ile zapłacisz?

Uwaga kierowcy! Od 1 stycznia 2024 roku drastycznie wzrosły kary za brak obowiązkowego ubezpieczenia OC. Sprawdź, ile możesz zapłacić, jeśli nie dopełnisz tego obowiązku i nie ryzykuj. Ubezpieczenie OC to nie tylko obowiązek, ale też ochrona dla Ciebie i innych uczestników ruchu drogowego.

Czytaj więcej
2024.05.06  •  Samochód
Elektryczne samochody bez prawa jazdy – czy to możliwe?

Elektryczne samochody stały się w ostatnich latach bardziej popularne. Głównym powodem, mimo wyższych kosztów zakupu, są oszczędności na późniejszym tankowaniu. Nie bez wpływu są także rządowe i unijne zachęty i benefity dla właścicieli aut z napędem proekologicznym. Czy można jednak prowadzić popularne elektryki bez posiadania prawa jazdy? Przyjrzyjmy się kwestii, która w ostatnim czasie nurtuje Internautów.

Czytaj więcej
2024.04.15
Jak ustalić wartość rynkową pojazdu?

Wartość rynkowa pojazdu jest jednym z kluczowych czynników, które należy wziąć pod uwagę przy sprzedaży lub zakupie samochodu. Niezależnie od tego, czy jesteś sprzedawcą, kupującym czy pośrednikiem, zrozumienie tego, jak ją ustalić jest niezbędne, aby przeprowadzić skuteczną transakcję.

Czytaj więcej
2024.04.07
Ile kosztuje ubezpieczenie OC bez zniżek?

Obowiązkowe ubezpieczenie OC jest niezbędne, aby chronić się przed finansowym obciążeniem w przypadku spowodowania szkody. Jednak wiele osób zastanawia się, ile kosztuje ubezpieczenie OC bez zniżek. W tym artykule dowiesz się, jakie czynniki wpływają na wysokość składki oraz jak można obniżyć koszty ubezpieczenia.

Czytaj więcej

Najchętniej czytane

Najtańsze OC w 2023
2021.12.30  •  Samochód
Najtańsze OC maj 2024 – ranking. Sprawdź prognozy i porównaj ceny OC w poprzednich miesiącach

Ceny obowiązkowego ubezpieczenia OC zmieniają się dynamicznie. Pamiętaj jednak, że porównując wysokość składki u różnych ubezpieczycieli, możesz oszczędzić nawet kilkaset złotych na polisie. Sprawdź ranking ubezpieczeń OC Punkty i sprawdź, gdzie można było kupić najtańsze ubezpieczenie OC i jakie są prognozy na kolejne miesiące. Pamiętaj, aby regularnie sprawdzać aktualizację naszego rankingu.

Czytaj więcej
Ubezpieczenie OC Anglika
2019.04.11
Ubezpieczenie anglika w Polsce w 2023 roku – ile kosztuje OC dla aut z kierownicą po prawej stronie?

Polacy chętnie kupują auta z zagranicy. Mimo że największą popularnością cieszą się pojazdy pochodzące z Niemiec, to nie brakuje też chętnych na angliki, czyli pojazdy sprowadzane z Wielkiej Brytanii. Dla tych samochodów charakterystyczna jest kierownica po prawej stronie. Ile kosztuje ubezpieczenie anglika w Polsce? Na jakie inne koszty muszą być przygotowani właściciele anglików? Sprawdzamy!

Czytaj więcej
2023.08.02  •  Podróże
Czy za granicą trzeba mieć przy sobie prawo jazdy?

Na terytorium Polski nie musisz mieć przy sobie fizycznego dokumentu prawa jazdy. Obowiązek taki został zniesiony pod koniec 2020 roku. Czy takie same zasady obowiązują po przekroczeniu granicy? Dowiedz się, jakie konsekwencje wywołuje brak prawa jazdy przy kontroli za granicą.

Czytaj więcej