Śmierć właściciela pojazdu – co z ubezpieczeniem OC?

Aktualizacja:
Smierc własciciela pojazdu – co z ubezpieczeniem OC

Spadek w postaci samochodu czasami oznacza dla rodziny zmarłego dodatkowy kłopot. Zwłaszcza, jeżeli właściciel nie zostawił ani testamentu, ani żadnego aktu darowizny, a okazuje się, że spadkobierców jest wielu. Czy można korzystać z takiego pojazdu? Kto powinien opłacać ubezpieczenie?

OC nie wygasa po śmierci właściciela

Jeżeli zmarł współwłaściciel lub właściciel samochodu i zabezpieczył się testamentem, sytuacja jest w miarę prosta. Testament przyspiesza załatwienie wszelkich formalności związanych z przepisaniem ubezpieczenia OC na kolejnego właściciela lub właścicieli pojazdu. Wystarczy złożyć w sądzie wniosek o stwierdzenie nabycia spadku z testamentu. Otwarcia spadku może dokonać również notariusz, a wydany przez niego akt poświadczenia dziedziczenia będzie miał takie same skutki jak postanowienie sądowe.

Testament – w odróżnieniu od darowizny – jest jednostronnym aktem woli, dlatego można rozdysponować w nim swój majątek bez wiedzy i zgody osób, do których ma on trafić.

Umowa darowizny, jak wskazuje nazwa, jest umową, a zatem obdarowany musi wyrazić zgodę na przyjęcie przedmiotu (w tym przypadku samochodu).

Czytaj także: Umowa darowizny samochodu. Pobierz wzór i sprawdź, o czym musisz pamiętać

Brak testamentu a ubezpieczenie OC

Brak testamentu czy umowy darowizny komplikuje sytuację, ponieważ nie wiadomo, na kogo i z jaką datą przepisać ubezpieczenie OC. W takiej sytuacji należy zwrócić się do sądu w celu ustalenia spadkobierców. Sprawa spadkowa, w zależności od różnych czynników, może trwać miesiącami lub nawet latami, a przez ten okres  pojazd powinien mieć ważne ubezpieczenie OC.  

Jeżeli polisa OC jest opłacona w całości i wszelkie sprawy spadkowe uda się zakończyć w ciągu bieżącego okresu ubezpieczenia, to dalsze decyzje dotyczące kontynuacji ubezpieczenia podejmowane są przez nowego właściciela pojazdu. Gdyby jednak postępowanie spadkowe  trwało dłużej niż okres ubezpieczenia albo polisa OC nie byłaby opłacona w całości przez zmarłego, to należy pamiętać o konieczności opłaty składki za OC. Bez względu na trwające postępowanie OC pojazdu musi mieć zachowaną ciągłość. Kodeks cywilny jednoznacznie wskazuje, że za składkę OC odpowiadają wszyscy potencjalni spadkobiercy:

Art. 1034. § 1. Do chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą solidarną odpowiedzialność za długi spadkowe. Jeżeli jeden ze spadkobierców spełnił świadczenie, może on żądać zwrotu od pozostałych spadkobierców w częściach, które odpowiadają wielkości ich udziałów.

§ 2. Od chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą odpowiedzialność za długi spadkowe w stosunku do wielkości udziałów.

Oznacza to również, że jeżeli zaistnieje przerwa w ubezpieczeniu OC, to za ewentualne kary z UFG za brak ważnego ubezpieczenia odpowiadać będą wszyscy spadkobiercy.

Czytaj także: Wyższe kary za brak OC i droższe ubezpieczenia. Gzie znajdziesz tanie OC?

Jeśli postępowanie spadkowe trwa, a w tym czasie OC wygasa i nie przedłuży się automatycznie (tak stanie się np. gdy zmarły przejął polisę OC po poprzednim właścicielu zakupionego samochodu), można zawrzeć umowę OC na podstawie danych z dowodu rejestracyjnego. Umowa może być zawarta w tym samym lub innym towarzystwie ubezpieczeń. Należy przy tym koniecznie poinformować firmę ubezpieczeniową o śmierci właściciela i dołączyć dokumenty, o których piszemy poniżej.

Śmierć właściciela samochodu – poinformuj ubezpieczyciela

Bez względu na to, jakie dokumenty pozostawił po sobie poprzedni właściciel samochodu, należy powiadomić zakład ubezpieczeń o jego śmierci. Pamiętaj, że ubezpieczenie OC cały czas trwa, nawet jeżeli jego właściciel zmarł. Do ubezpieczyciela należy dostarczyć:

  • akt darowizny lub  testament
  • informację o trwającym postępowaniu spadkowym, a po zakończeniu postępowania – postanowienie sądowe lub notarialny akt poświadczenia dziedziczenia. Na podstawie tego dokumentu towarzystwo może przepisać polisę i zrekalkulować składkę na nowego właściciela.

Zakład ubezpieczeń  może także poprosić o dostarczenie aktu zgonu właściciela pojazdu. Takie działanie jednak nie jest praktykowane przez wszystkie zakłady ubezpieczeń.

Czy można wypowiedzieć OC i wykupić je w innej firmie?

Zgodnie z art. 922 § 1 kodeksu cywilnego prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób, a więc mamy do czynienia z przejściem prawa własności – dlatego jeśli tylko zakład ubezpieczeń zostanie poinformowany o śmierci posiadacza pojazdu, ubezpieczenie OC nie powinno odnowić się automatycznie na kolejny rok.

Ma tutaj również zastosowanie art. 31 ust. 1 Ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK, który pozwala spadkobiercom na wypowiedzenie obowiązującej umowy OC – tak samo jak może wypowiedzieć umowę OC poprzedniego właściciela ktoś, kto kupił samochód.

Jeśli postanowisz wypowiedzieć umowę, powinieneś wykupić OC w innej firmie, tak aby zachować ciągłość ubezpieczenia.

Pamiętaj o tym, że obie firmy ubezpieczeniowe – zarówno ta, w której wypowiadasz OC jak i nowy ubezpieczyciel, muszą być poinformowane o tym, że właściciel pojazdu nie żyje i że trwa sprawa spadkowa.

Co z AC, NNW, assistance po śmierci właściciela?

OC bez względu na etap postępowania spadkowego musi być kontynuowane. Inaczej wygląda sytuacja  z ubezpieczeniami dobrowolnymi typu autocasco czy NNW. Ubezpieczenia dobrowolne z reguły nie odnawiają się automatycznie na kolejny rok, a więc po zakończeniu bieżącego okresu ubezpieczenia po prostu wygasną.

Spadkobierca może wykupić ubezpieczenie AC lub inne ubezpieczenie dobrowolne, nawet jeśli postępowanie spadkowe jeszcze trwa. Będzie wpisany na polisie jako ubezpieczający, czyli osoba zobowiązana do zapłaty składki – a ubezpieczonym będzie zmarły właściciel pojazdu.

Problem może pojawić się przy próbie uzyskania odszkodowania z takiego ubezpieczenia. Zgodnie z prawem przysługuje ono właścicielowi samochodu, a w sytuacji gdy właściciel nie jest jeszcze ustalony, ubezpieczyciel może wstrzymywać się z wypłatą pieniędzy aż do zakończenia postępowania spadkowego.

Sprzedaż auta po śmierci właściciela, małżonka lub małżonki

W przypadku śmierci współmałżonka lub współmałżonki, a co za tym idzie sprzedania należącego do takiej osoby samochodu, najważniejszą kwestią jest odrębność majątkowa lub wspólność majątkowa. Rozpatrzmy zatem kwestię sprzedaży samochodu po śmierci męża lub żony.

Wspólność majątkowa

Gdy samochód został nabyty przez małżonka już po zawarciu małżeństwa jest równoznaczne z tym, że drugi z małżonków także jest jego współwłaścicielem (majątek wspólny). Co ważne, w dowodzie rejestracyjnym wcale nie musi być to odnotowane. Co w takim razie ze sprzedażą? Zbycie takiego pojazdu może nastąpić dopiero po orzeczeniu spadku przez sąd. Jeżeli małżonkowie mieli dzieci, to prawo do spadku przysługuje także i im. W umowie sprzedaży wymienia się wówczas każdego ze współwłaścicieli (czyli dzieci oraz małżonka) lub ustanawiany jest pełnomocnik.

Odrębność majątkowa

Taka sytuacja ma najczęściej miejsce, gdy samochód został nabyty przez małżonka jeszcze przed zawarciem małżeństwa. Po śmierci, pojazdy z reguły przekazywane są jako darowizna dla najbliższej rodziny. Jeżeli została ona sporządzona na podstawie aktu notarialnego, wówczas jeden z małżonków nie będzie miał problemu ze sprzedażą pojazdu pozostawionego przez zmarłego męża lub żonę. Z kolei nawet bez takiego aktu, do umowy kupna-sprzedaży samochodu wystarczy dołączenie umowy darowizny, co jest równoznaczne z potwierdzeniem prawa własności sprzedawanego samochodu.

Podsumowanie

  • Jeżeli zmarły pozostawił testament, należy udać się do sądu albo do notariusza po potwierdzenie nabycia praw spadkowych na podstawie ostatniej woli.
  • W przypadku braku testamentu postępowanie spadkowe może być długotrwałe.
  • Ubezpieczenie OC nie wygasa w chwili śmierci właściciela, tylko obowiązuje do końca okresu, na jaki zostało zawarte.
  • Spadkobiercy mogą wypowiedzieć obowiązującą umowę OC i wykupić ubezpieczenie w innej firmie.
  • Towarzystwa ubezpieczeń pozwalają na zawarcie umowy ubezpieczenia na podstawie dowodu rejestracyjnego, ale należy koniecznie poinformować, że właściciel nie żyje i trwa postępowanie spadkowe.
  • Ubezpieczenia dobrowolne (AC, NNW, assistance itp.) wygasną po upływie okresu, na jaki zostały zawarte.
  • Jeśli przytrafi się szkoda z AC, ubezpieczyciel może wstrzymać się z wypłatą odszkodowania aż do postanowienia sądu, który określi, kto jest właścicielem pojazdu - ponieważ to właścicielowi przysługuje odszkodowanie.


Redaktor Punkta
 
Ekspert ds. ubezpieczeń 

Artykuł, który czytasz został napisany przez jednego z ekspertów multiagencji Punkta. Staramy się przekazać całą naszą wiedzę na temat polis oraz towarzystw ubezpieczeniowych, aby świat ubezpieczeń stał się dla Ciebie jasny i zrozumiały.  

guest
89 Komentarze
Starsze
Nowsze
Inline Feedbacks
Wyświetl wszystkie komentarze

Wszystkie treści prezentowane na łamach niniejszej witryny internetowej mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny, stanowiąc wyraz osobistych poglądów ich autora/ów oraz nie nie powinny stanowić podstawy przy podejmowaniu decyzji biznesowych, inwestycyjnych, lub podatkowych, za które to decyzje właściciel strony internetowej ani autorzy nie ponoszą jakiejkolwiek odpowiedzialności.

Najnowsze artykuły

2023.11.16  •  Samochód
Jak zarabiać na ubezpieczeniach OC nie będąc agentem ubezpieczeniowym?

Jeśli oferujesz usługi związane z motoryzacją i Twoimi klientami są kierowcy, program SKP jest właśnie dla Ciebie. Zostań partnerem Punkty. Przekazuj swoim klientom Kod Rabatowy na 100 zł przy zakupie OC/AC i zgarniaj prowizję.

Czytaj więcej
Najtańsze OC w 2023
2021.12.30  •  Samochód
Najtańsze ubezpieczenie OC czerwiec 2024 – ranking. Sprawdź prognozy i porównaj oferty ubezpieczycieli

Ceny obowiązkowego ubezpieczenia OC zmieniają się dynamicznie. Pamiętaj jednak, że porównując wysokość składki u różnych ubezpieczycieli, możesz oszczędzić nawet kilkaset złotych na polisie. Sprawdź ranking ubezpieczeń OC Punkty i sprawdź, gdzie można było kupić najtańsze ubezpieczenie OC i jakie są prognozy na kolejne miesiące. Pamiętaj, aby regularnie sprawdzać aktualizację naszego rankingu.

Czytaj więcej
2021.12.10  •  Samochód
Kary za brak OC w 2024 roku – najbliższa podwyżka już w lipcu! Ile zapłacisz?

Uwaga kierowcy! Od 1 stycznia 2024 roku drastycznie wzrosły kary za brak obowiązkowego ubezpieczenia OC. 1 lipca nastąpi wzrost płacy minimalnej, co wiąże się z kolejną podwyżką kar, które uzależnione są od naszych zarobków. Sprawdź, ile możesz zapłacić, jeśli nie masz ważnej polisy i nie ryzykuj. Ubezpieczenie OC to nie tylko obowiązek, ale też ochrona dla Ciebie i innych uczestników ruchu drogowego.

Czytaj więcej
2024.06.12  •  Samochód
Jak zmiany przepisów w 2024 roku wpłyną na pracę taksówkarzy?

Od 17 czerwca 2024 roku, wszyscy kierowcy taksówek oraz innych firm realizujących usługi przewozowe oparte na aplikacjach mobilnych będą musieli posiadać polskie prawo jazdy. Ta nowa regulacja, wprowadzona w ramach nowelizacji ustawy Prawo o ruchu drogowym, ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa pasażerów, ale jednocześnie wzbudza obawy wśród ekspertów i samych przewoźników.

Czytaj więcej
2024.06.12  •  Podróże
Paszport tymczasowy – Twoje awaryjne wyjście, jeśli nie masz stałego dokumentu

Co zrobić, gdy orientujesz się tuż przed wyjazdem, że Twój paszport stracił ważność? Czy w takiej sytuacji możesz liczyć na szybkie wyrobienie paszportu tymczasowego? Paszport tymczasowy to dokument, który może uratować Twoją podróż w ostatniej chwili. Choć nie zawiera danych biometrycznych i ma krótszy termin ważności, to uprawnia do przekraczania granic.

Czytaj więcej
2024.06.05  •  Samochód
Automatyczne wyrejestrowanie pojazdów w 2024 – rewolucja w Centralnej Ewidencji Pojazdów

W odpowiedzi na narastający problem nieużywanych pojazdów zarejestrowanych w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPiK), polski rząd wprowadza rewolucyjne zmiany w przepisach dotyczących rejestracji aut. Najistotniejszą modyfikacją jest automatyczne wyrejestrowanie setek tysięcy tzw. martwych pojazdów, które od lat nie są eksploatowane, a mimo to figurują w ewidencji.

Czytaj więcej

Najchętniej czytane

Najtańsze OC w 2023
2021.12.30  •  Samochód
Najtańsze ubezpieczenie OC czerwiec 2024 – ranking. Sprawdź prognozy i porównaj oferty ubezpieczycieli

Ceny obowiązkowego ubezpieczenia OC zmieniają się dynamicznie. Pamiętaj jednak, że porównując wysokość składki u różnych ubezpieczycieli, możesz oszczędzić nawet kilkaset złotych na polisie. Sprawdź ranking ubezpieczeń OC Punkty i sprawdź, gdzie można było kupić najtańsze ubezpieczenie OC i jakie są prognozy na kolejne miesiące. Pamiętaj, aby regularnie sprawdzać aktualizację naszego rankingu.

Czytaj więcej
Ubezpieczenie OC Anglika
2019.04.11
Ubezpieczenie anglika w Polsce w 2023 roku – ile kosztuje OC dla aut z kierownicą po prawej stronie?

Polacy chętnie kupują auta z zagranicy. Mimo że największą popularnością cieszą się pojazdy pochodzące z Niemiec, to nie brakuje też chętnych na angliki, czyli pojazdy sprowadzane z Wielkiej Brytanii. Dla tych samochodów charakterystyczna jest kierownica po prawej stronie. Ile kosztuje ubezpieczenie anglika w Polsce? Na jakie inne koszty muszą być przygotowani właściciele anglików? Sprawdzamy!

Czytaj więcej
wichura
2022.02.24
Ubezpieczenie od wichur, huraganów i trąb powietrznych

Przerwy w dostawach prądu, tysiące zerwanych dachów, a nawet całkowicie zniszczonych domów. To skutki orkanów, które coraz częściej przetaczają się przez Polskę, zostawiając za sobą potężne straty. Naprawa szkód będzie mniej dotkliwa, jeśli otrzymasz odszkodowanie z ubezpieczenia nieruchomości na wypadek wichur. Ile kosztuje i jak działa ubezpieczenie na wypadek silnego wiatru, huraganu i trąby powietrznej?

Czytaj więcej