Zalanie mieszkania? Nie zawsze dostaniesz odszkodowanie od sąsiada

Aktualizacja:
Zalanie mieszkania? Nie zawsze dostaniesz odszkodowanie od sąsiada

Tak zwane zalania sąsiedzkie to najczęstsze szkody występujące w budynkach o wielu kondygnacjach. Szkody zalaniowe z reguły nie oznaczają poważnych zniszczeń, ale potrafią sprawić, że neutralne relacje sąsiedzkie przeistoczą się w prawdziwą “wojnę domową”. Bo cóż zrobić, gdy sąsiad nie poczuwa się do winy? Czy w ogóle może się do niej nie poczuwać, skoro wiadomo, że woda wylała się właśnie z jego mieszkania?

Każdy, kto wyrządził drugiej osobie szkodę, jest zobowiązany do jej naprawienia. Zwróć uwagę, że ta zasada wcale nie mówi, że winny musi zapłacić określoną ilość pieniędzy poszkodowanemu. Przepisy wymagają, aby uszkodzona rzecz została przywrócona do stanu sprzed zdarzenia wywołującego szkodę, a jeśli jest to niemożliwe, dopiero wtedy należy się pieniężne odszkodowanie za zalane mieszkanie w bloku. W praktyce zdecydowana większość spraw odszkodowawczych wiąże się jednak z wypłatą pieniędzy – w gruncie rzeczy jest to najprostsza i najszybsza forma załagodzenia sporu.

Garść przepisów:

Art. 433 k.c.: Za szkodę wyrządzoną wyrzuceniem, wylaniem lub spadnięciem jakiegokolwiek przedmiotu z pomieszczenia jest odpowiedzialny ten, kto pomieszczenie zajmuje, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą zajmujący pomieszczenie nie ponosi odpowiedzialności i której działaniu nie mógł zapobiec.

Innymi słowy każdy, kto wywoła szkodę jednym z powyższych zachowań (wyrzuceniem, wylaniem lub wypadnięciem przedmiotu z pomieszczenia) jest odpowiedzialny za jej naprawienie. Dodam, że winowajcą nie musi być właściciel nieruchomości, lecz na przykład jeden z jego gości lub członek dalszej rodziny. Niestety, wbrew powszechnej opinii, powyższa regulacja nie będzie miała zastosowania do sytuacji, w której doszło do zalania cudzego mieszkania.

Stanowisko to zostało potwierdzone uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 19 lutego 2013 r. (sygn. akt III CZP 63/12), zgodnie z którą przepis art. 433 kodeksu cywilnego nie ma zastosowania do odpowiedzialności za szkodę polegającą na zalaniu lokalu położonego niżej z lokalu znajdującego się na wyższej kondygnacji.

W uzasadnieniu swojego stanowiska Sąd Najwyższy uznał, że do szkód zalaniowych trzeba stosować przepis artykułu 415 kodeksu cywilnego, a nie art. 433.

Art. 415 k.c.: Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.

Co z tego wynika? Że za szkodę zalaniową odpowiada już nie “ten, kto pomieszczenie zajmuje”, ale ten, kto ją faktycznie spowodował.

Na czym polega zasada winy? Kto płaci za szkody?

Niedawno wyjaśniałem, jak działają dwie zasady polskiego prawa cywilnego, zasada winy i zasada ryzyka, w przypadku odpowiedzialności kierowcy wobec pasażera.

Odpowiedzialność za zalanie mieszkania zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego kształtuje się w oparciu o zasadę winy i zasadę ryzyka. Tym samym oznacza to, że jako poszkodowany będziesz zmuszony udowodnić nie tylko fakt zalania, ale przede wszystkim to, że zdarzenie powstało na skutek działania lub zaniedbania ze strony Twojego sąsiada. W pewnym sensie jest to zła wiadomość, ponieważ gdybyśmy przyjęli zasadę ryzyka (czyli tę, która obowiązuje w art. 433 k.c.), nie musiałbyś niczego udowadniać, a sąsiad, który Cię zalał odpowiadałby z mocy samego prawa. Tak jednak nie będzie.

Sąd Najwyższy w omawianej uchwale zaznaczył, że trudność dowodowa w takiej sytuacji jest jedynie pozorna, ponieważ w praktyce jako poszkodowany będziesz w stanie udowodnić winę sąsiadowi. I rzeczywiście tak z reguły jest. Nieruchomości po zalaniu mają to do siebie, że dosyć łatwo jest w nich ustalić źródło zniszczenia. W zlokalizowaniu miejsca wycieku pomoże mokra plama na suficie w łazience lub na ścianie w kuchni.

Sprawdź też: Kto zapłaci za zalanie Twojego mieszkania

Zalanie mieszkania przez sąsiada z góry

Gdy pobiegniesz z pretensjami do sąsiada powyżej, może się okazać, że nie jest on winny całemu zdarzeniu – np. wtedy, gdy wykaże, że jego instalacja hydrauliczna jest sprawna, a w jego mieszkaniu nie będzie śladu uszkodzeń, które mogłyby spowodować zalanie Twojej nieruchomości. Jeśli ustalisz, że zalanie było wynikiem uszkodzenia rury biegnącej w ścianie budynku, czyli tzw. pionu, za szkody będzie odpowiadał zarządca nieruchomości albo spółdzielnia mieszkaniowa.

Pamiętaj jednak, że za stan tzw. poziomów, czyli rur biegnących poziomo odpowiadają właściciele mieszkań.

Jeśli jednak ustalimy, że winowajcą jest nasz sąsiad, wtedy należy dochodzić swoich praw. Jak? O poradę poprosiliśmy ekspertkę ds. ubezpieczeń Agnieszkę Małysz:

–  Są dwie drogi ubiegania się  o odszkodowanie. Pierwsza to sytuacja, w której sąsiad posiada ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej (najczęściej w polisie mieszkaniowej) i je nam okaże. Należy wówczas zanotować numer aktywnej polisy. Wtedy zgłaszamy szkodę w TU, w którym ubezpieczony jest sąsiad, ponieważ przyznał się do winy. Jeżeli jednak sąsiad nie posiada ubezpieczenia lub nie poczuwa się do zadośćuczynienia, przedstawiając swoją polisę, możemy zgłosić szkodę w TU, w którym my ubezpieczamy nasze mieszkanie. Wtedy to rzeczoznawca jasno ocenia szkodę zalania przez osoby trzecie, szkodę wypłaca nam nasze TU i dochodzi do regresu ubezpieczeniowego. To znaczy, że nasz sąsiad będzie i tak musiał pokryć szkodę z własnej kieszeni lub polisy.

Jak uzyskać odszkodowanie?

Najłatwiej jest wtedy, gdy sąsiad potwierdzi swoją winę i zgodzi się na pokrycie wszystkich szkód. Może to uczynić na wiele różnych sposób, niekoniecznie związanych z wypłatą pieniędzy poszkodowanemu. W praktyce winowajca może wynająć ekipę remontową, a nawet sam naprawić wszelkie usterki. Zdecydowanie częściej sąsiedzi decydują się jednak na sfinansowanie strat. Przyczyna jest bardzo prosta – zapłata pieniędzy jest szybsza i nie wymaga wysiłku fizycznego.

Idealnie jest wtedy, gdy sąsiad – sprawca ma ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej w życiu prywatnym. Jeśli tylko uzna swoją odpowiedzialność za szkodę, będzie mógł po prostu podać Ci numer swojej polisy OC. Ty zgłosisz szkodę do firmy, w której ubezpieczony jest sąsiad, następnie jego ubezpieczyciel przyśle rzeczoznawcę i wypłaci Ci odszkodowanie.

Z drugiej strony Ty możesz sobie wykupić ubezpieczenie mieszkania, czyli ubezpieczenie majątkowe. Podpisując tego rodzaju umowę upewnij się, że obejmuje ona także szkody powstałe właśnie na skutek zalania.

Zalanie mieszkania przez sąsiada bez ubezpieczenia

Brak ubezpieczenia? Jeśli okaże się, że z uzyskaniem odszkodowania od sąsiada będzie problem, wtedy będziesz mógł skorzystać z własnej polisy. W tym przypadku to Twój ubezpieczyciel wypłaci kwotę potrzebną na remont, oczywiście po wcześniejszym oszacowaniu strat. Następnie sam będzie domagał się zwrotu pieniędzy od winnego całego zdarzenia.

A jeśli winnym jest zarządca lub spółdzielnia? Wówczas zgłoszenie kierujesz bezpośrednio do tych podmiotów lub swojego ubezpieczyciela, wskazując odpowiedzialnego za zalanie.

Podsumowanie

  • Odpowiedzialność za zalanie mieszkania w bloku jest ustalana w oparciu o zasadę winy –  kto wyrządził szkodę, ten musi ją naprawić
  • Poszkodowany musi nie tylko wskazać sprawcę zdarzenia, ale przede wszystkim udowodnić jego winę, czyli działanie lub zaniechanie, które doprowadziło do zalania.
  • Za wycieki z instalacji hydraulicznej poziomej odpowiadaja właściciele mieszkań, za usterki w pionach - spółdzielnia lub zarządca nieruchomości.
  • Jak najszybciej poinformuj sąsiada z góry o zalaniu. Jeśli kontakt ze sprawcą jest niemożliwy, a masz ubezpieczenie mieszkania od zalania, zgłoś szkodę swojemu ubezpieczycielowi.


Redaktor Punkta
 
Ekspert ds. ubezpieczeń 

Artykuł, który czytasz został napisany przez jednego z ekspertów multiagencji Punkta. Staramy się przekazać całą naszą wiedzę na temat polis oraz towarzystw ubezpieczeniowych, aby świat ubezpieczeń stał się dla Ciebie jasny i zrozumiały.  

guest
403 Komentarze
Starsze
Nowsze
Inline Feedbacks
Wyświetl wszystkie komentarze

Najnowsze artykuły

2023.11.16  •  Samochód
Jak zarabiać na ubezpieczeniach OC nie będąc agentem ubezpieczeniowym?

Jeśli oferujesz usługi związane z motoryzacją i Twoimi klientami są kierowcy, program SKP jest właśnie dla Ciebie. Zostań partnerem Punkty. Przekazuj swoim klientom Kod Rabatowy na 100 zł przy zakupie OC/AC i zgarniaj prowizję.

Czytaj więcej
Najtańsze OC w 2023
2021.12.30
Najtańsze OC w październiku 2023 r. Comiesięczny ranking ubezpieczeń

Ceny obowiązkowego ubezpieczenia OC zmieniają się dynamicznie. Porównując wysokość składki u różnych ubezpieczycieli, możesz oszczędzić nawet kilkaset złotych. Poznaj nasz ranking ubezpieczeń OC z września 2023 roku i sprawdź, gdzie można było kupić najtańsze ubezpieczenie OC w tym okresie.

Czytaj więcej
2023.11.20  •  Samochód
Jak oblicza się amortyzację samochodu?

Samochód to dla wielu przedsiębiorców podstawa prowadzenia działalności gospodarczej. Z tytułu posiadania auta można dokonywać odpisów amortyzacyjnych. Dowiedz się, na czym polega amortyzacja samochodu osobowego i jak się ją oblicza.

Czytaj więcej
2023.11.20  •  Samochód
Kategorie pojazdów – rodzaje i przepisy 

Samochód na stałe wpisał się w codzienność większości Polaków. Po drogach poruszają się jednak nie tylko auta kategorii B. W kraju wprowadzono również inne rodzaje pojazdów. Dowiedz się, jakie są kategorie homologacyjne pojazdów.

Czytaj więcej
2023.11.20  •  Dom
Ile kosztuje ubezpieczenie lokalu użytkowego i czy trzeba je wykupić?

Lokal użytkowy to w wielu przypadkach podstawa prowadzenia biznesu. Może go stanowić magazyn czy biuro. Jeśli na prowadzenie działalności gospodarczej przeznaczasz co najmniej 50 procent powierzchni nieruchomości, możesz wykupić dedykowane ubezpieczenie lokalu użytkowego. Sprawdź, jak działa taka polisa.

Czytaj więcej

Najchętniej czytane

Najtańsze OC w 2023
2021.12.30
Najtańsze OC w październiku 2023 r. Comiesięczny ranking ubezpieczeń

Ceny obowiązkowego ubezpieczenia OC zmieniają się dynamicznie. Porównując wysokość składki u różnych ubezpieczycieli, możesz oszczędzić nawet kilkaset złotych. Poznaj nasz ranking ubezpieczeń OC z września 2023 roku i sprawdź, gdzie można było kupić najtańsze ubezpieczenie OC w tym okresie.

Czytaj więcej
wichura
2022.02.24
Ubezpieczenie od wichur, huraganów i trąb powietrznych

Przerwy w dostawach prądu, tysiące zerwanych dachów, a nawet całkowicie zniszczonych domów. To skutki orkanów, które coraz częściej przetaczają się przez Polskę, zostawiając za sobą potężne straty. Naprawa szkód będzie mniej dotkliwa, jeśli otrzymasz odszkodowanie z ubezpieczenia nieruchomości na wypadek wichur. Ile kosztuje i jak działa ubezpieczenie na wypadek silnego wiatru, huraganu i trąby powietrznej?

Czytaj więcej
2023.08.02  •  Podróże
Czy za granicą trzeba mieć przy sobie prawo jazdy?

Na terytorium Polski nie musisz mieć przy sobie fizycznego dokumentu prawa jazdy. Obowiązek taki został zniesiony pod koniec 2020 roku. Czy takie same zasady obowiązują po przekroczeniu granicy? Dowiedz się, jakie konsekwencje wywołuje brak prawa jazdy przy kontroli za granicą.

Czytaj więcej